Spelt is een hype aan het worden: steeds meer mensen ontdekken de gunstige eigenschappen van spelt. Aan de ene kant is dat positief, van de andere kant maken steeds meer bakkers en supermarkten ‘misbruik’ van de toegenomen belangstelling door speltproducten aan te bieden die deze naam niet waardig zijn. Het product ‘speltbrood’ is echter niet beschermd. Al zit er maar drie procent speltmeel of -bloem in dan nog mag men het in Nederland speltbrood noemen. Die gegevens worden vaak niet vermeld. In Duitsland moet er verplicht 90% spelt in een brood zitten dan pas mag het Dinkel(spelt)brot heten. De populariteit van spelt baart zorgen. Het risico bestaat dat het 6000 jaar oude gezonde oergraan spelt door de commercie wordt ‘verziekt’.

De verzieking van spelt speelt op diverse fronten. Het begint bij de boeren die speltrassen verbouwen die genetisch gemanipuleerd zijn met tarwe om grotere korrels te krijgen, die ‘gangbaar’ verbouwen, kunstmest geven en met pesticiden spuiten om meer opbrengst te krijgen. De boer van ons project, Ale Havenga, die de Oberkulmer Rotkorn biologisch verbouwt, zegt dat oerspelt niet ziek wordt. Zijn spelt krijgt organische mest en wordt mechanisch of met de hand gewied.

Smaak

Molenaar Rolf Wassens van Korenmolen Joeswert te Feerwerd vertelt dat speltkorrels rustig gemalen moeten worden. Hij vermaalt de spelt tussen twee platte molenstenen in een keer, zodat de smaak zoveel mogelijk behouden blijft in tegenstelling tot de meelfabriek die er tien keer over doet.
Bakker Dick Peters uit Leens, geeft de spelt een eigen behandeling. Hij legt uit dat speltdeeg langzaam en voorzichtig moet worden gekneed: dan is het mogelijk met 100% speltmeel te bakken. Grote bakkerijen hebben hier problemen mee, ze mengen er dan tarwemeel door. Je zult maar een tarwe-allergie hebben!

De argeloze consument op zoek naar speltproducten kan met de huidige Nederlandse wetgeving makkelijk op het verkeerde been worden gezet. Gelukkig raken de speltproducten van ‘Pieterburen’ meer en meer bekend bij de ‘kenners’ in de provincie Groningen en maar ook buiten de provincie. Het project is klein maar we hechten eraan om de producten zuiver te houden. Dit jaar wordt voor de achttiende keer spelt verbouwd en daarmee is ‘Pieterburen’ het oudste project van Nederland.